សាវតារ និងតួនាទី
អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ (ឬជាំង ស្រីមុំ) ជាកសិកររស់នៅភូមិឫស្សីស្រុក ឃុំញ៉ែងញ៉ង ពីឆ្នាំ១៩៧៥ ដល់ ១៩៧៧
1
។ គាត់ស្ថិតក្នុងកងនារីប្រជាជនថ្មី និងត្រូវចាត់តាំងឲ្យមើលថែទាំកុមារ
2
។ ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៧ គេបង្ខំគាត់ឲ្យរៀបការ ហើយក្នុងឆ្នាំ១៩៧៨ គាត់មានផ្ទៃពោះ
3
។
គាត់ផ្តល់សក្ខីកម្មក្នុងនាមជាសាក្សីនៅចំពោះមុខអង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូង ក្នុងសំណុំរឿង ០០២/០២ អំពីលក្ខខណ្ឌការងារ និងការរស់នៅលំបាកសម្រាប់ប្រជាជនថ្មី វគ្គកសាង ការបង្ខំគាត់ឲ្យរៀបការ និងការបង្ខំឲ្យរួមដំណេក ការសម្លាប់ឪពុករបស់គាត់នៅមន្ទីរសន្តិសុខក្រាំងតាចាន់ ក្នុងស្រុកត្រាំកក់ និងការលុបបំបាត់ព្រះពុទ្ធសាសនា។
លក្ខខណ្ឌរស់នៅ និងធ្វើការនៅក្នុងកងនារី
អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ បានផ្តល់សក្ខីកម្មថា សហករណ៍បង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៧០ ហើយការហូបរួមក៏ធ្វើឡើងក្នុងឆ្នាំនោះដែរ រហូតដល់ឆ្នាំ១៩៧៩
4
។ មួយកងមានដាក់បីភូមិ ធ្វើការងារនិងហូបអាហាររួមគ្នា
5
។ គេបានលុបបំបាត់កម្មសិទ្ធិឯកជនពីឆ្នាំ១៩៧០ ដល់ ១៩៧៩
6
។ មានតែប្រជាជនខ្មែរប៉ុណ្ណោះនៅក្នុងភូមិញ៉ែងញ៉ង
7
។ របបអាហារមិនគ្រប់គ្រាន់ ប៉ុន្តែប្រជាជនទទួលបានអាហារច្រើនលើសលុប ម្តងក្នុងមួយឆ្នាំ
8
ដែលធ្វើឲ្យអ្នកខ្លះស្លាប់ដោយសារហូបឆ្អែតជ្រុល
9
។ ក្រោយពីរៀបការហើយក្នុងឆ្នាំ១៩៧៧ គាត់រស់នៅក្នុងសហករណ៍ ជាកន្លែងដែលពួកគេហូបរួម និងទទួលបានរបបស្មើគ្នា
10
។
ប្រជាជនឈឺជាញឹកញាប់ តែមិនហ៊ានតវ៉ា និងឈប់ធ្វើការនោះទេ ពួកគេខ្លាចថា ប្រសិនបើតវ៉ា គេនឹងចោទថាមានជំងឺសតិអារម្មណ៍
11
។ ពេទ្យមើលថែប្រធានកង តែរើសអើងប្រជាជនធម្មតា
12
។
គាត់ផ្តល់សក្ខីកម្មថា ការប្រជុំស្វ័យទិតៀនធ្វើរៀងរាល់បីដងក្នុងមួយខែ
13
។ ក៏មានការប្រជុំមួយចំនួនទៀតធ្វើនៅអង្គ រកា និង អង្គ រលាយ សម្រាប់ប្រជាជនស៊ីវិល និងទាហាន
14
ជាកន្លែងដែលគេប្រាប់ពួកគាត់ឲ្យលះបង់ខ្លួនដើម្បីអង្គការ
15
បំភ្លេចចោលសង្គមចាស់ និងព្រះពុទ្ធសាសនា
16
និងថាប្រទេសជាតិនឹងត្រូវកសាងឡើងវិញ មានធនធាន ផ្លូវ និងអគ្គិសនី គ្រប់គ្រាន់
17
។
គេបែងចែកប្រជាជនជា ប្រជាជនមូលដ្ឋាន និងប្រជាជនថ្មី
18
។ ក្រុមនីមួយៗធ្វើការ និងហូបដោយឡែកពីគ្នា នៅកន្លែងផ្សេងគ្នា
19
ហើយគេមិនអនុញ្ញាតឲ្យចូលគ្នាទេ
20
។ អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ត្រូវគេចាត់ឲ្យទៅកងនារីប្រជាជនថ្មី
21
ដោយសារតែគាត់មានដើមកំណើតចិន ហើយគ្រួសារមានប្រវត្តិជាអ្នកជំនួញ
22
។ ក៏មានកងនារីមូលដ្ឋានផងដែរ
23
។ ក្រោយមកគេបែងចែកប្រជាជនជាកម្លាំងស្រួច និងកម្លាំងធម្មតា
24
។
នៅក្នុងកងនារី គេឲ្យគាត់រកបន្លែ និងធ្វើម្ហូប
25
។ គាត់ក៏ជាគ្រូជំនួសសម្រាប់បង្រៀនកុមារផងដែរ
26
គាត់បង្រៀនកុមារច្រៀងអំពីការងារពលកម្ម និងរបៀបប្រកប និងអានពាក្យ
27
។ មេកងទាំង ១០ នាក់ កុមារ និងគ្រូ ហូបអាហារផ្សេងគ្នា
28
។
ពេលមានផ្ទៃពោះក្នុងឆ្នាំ១៩៧៨ អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ត្រូវគេបញ្ជាឲ្យធ្វើការធ្ងន់ ដូចជាប្រមូលអាចម៍គោ
29
ពីម៉ោង ៤ ព្រឹក ដល់ ១១ ឬ ១២ ថ្ងៃត្រង់ និងពីម៉ោង ១ រសៀល ដល់ ៥ ល្ងាច
30
។ នៅម៉ោង ៦ ល្ងាច ពួកគាត់ចាប់ផ្តើមធ្វើការទៀត
31
។ ជើងគាត់ហើម
32
តែគេរិះគន់គាត់ពេលប្រជុំថាឈឺ ខ្ជិល និងឈឺសតិអារម្មណ៍
33
ហើយគេប្រាប់គាត់ថា ជើងគាត់នឹងឈប់ហើម ប្រសិនបើគាត់ធ្វើការខ្លាំងជាងនេះ
34
។
អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ផ្តល់សក្ខីកម្មថា កំហុសសីលធម៌មិនមានកើតឡើងញឹកញាប់ទេ
35
មានពីរករណីនៅពេលដែលថ្នាក់ដឹកនាំជាបុរសត្រូវបានសម្លាប់ដោយសារប៉ះពាល់ផ្លូវកាយជាមួយស្តី្រមេម៉ាយម្នាក់
36
។ អ្នកប្រព្រឹត្តកំហុសសីលធម៌ ត្រូវបាត់បង់តួនាទី ហើយត្រូវគេចាត់ឲ្យធ្វើការជាទម្ងន់
37
។
អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូង មិនបានផ្អែកលើសក្ខីកម្មរបស់គាត់ ដែលថាការហូបរួម និងសហករណ៍បានកើតឡើងប្រហែលពីឆ្នាំ១៩៧០ នោះទេ ប៉ុន្តែអង្គជំនុំជម្រះបានសន្និដ្ឋានថា “សមូហភាវូបនីយកម្មនិងការហូបរួមត្រូវបានអនុវត្តនៅក្នុងស្រុកត្រាំកក់នៅពេលក្រោយមក ហើយបានពង្រីកជាបន្តបន្ទាប់ ដោយមានការប្តូរពីក្រុមសាមគ្គីទៅជាសហករណ៍វិញ”
38
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូង បានបញ្ជាក់ថា គាត់ជាកូនកាត់ចិន ធ្វើការនៅក្នុងកងនារីប្រជាជនត្រៀម និងថាប្រជាជនថ្មីនិងប្រជាជនមូលដ្ឋានធ្វើការដាច់ដោយឡែកពីគ្នា ហើយសហករណ៍មួយមានលើសពីមួយភូមិ
39
។
ការសម្លាប់ឪពុកគាត់ និង ការបង្ខំគាត់ឲ្យរៀបការ
ឪពុកអ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ត្រូវគេយកទៅសម្លាប់នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៧៧ ដោយសារគាត់និយាយប្រឆាំងនឹងរបបនោះ
40
។ ក្រោយមកគាត់បានឃើញឈ្មោះរបស់ឪពុកគាត់ នៅក្នុងកំណត់ត្រាមន្ទីរសន្តិសុខក្រាំងតាចាន់
41
។ ពីរថ្ងៃបន្ទាប់ពីគេសម្លាប់ឪពុកគាត់ គេបានដកគាត់ចេញពីកងនារី ហើយប្រធានឃុំឈ្មោះ បឿន បានផ្គូផ្គងគាត់ជាមួយនឹងអនាគតប្តីគាត់ឈ្មោះ ទ្រី ទូច
42
ដោយសារពួកគាត់មានប្រវត្តិរូបស្រដៀងគ្នា
43
ពោលគឺប្រវត្តិកូនកាត់ចិនដូចគ្នា
44
។
គាត់មិនបានរៀបការដោយស្ម័គ្រចិត្តនោះទេ ហើយក៏គ្មានជម្រើសអ្វីត្រូវជំទាស់ការផ្សំផ្គុំឲ្យរៀបការនេះដែរ ព្រោះគាត់ជាកូនរបស់អង្គការ
45
។ ស្រ្តីផ្សេងទៀតដែលមិនពេញចិត្តនឹងប្តីដែលគេរើសឲ្យ ត្រូវស្នើឲ្យលះបង់ការចង់បានរបស់ខ្លួនដើម្បីអង្គការ
46
។ គាត់ខ្លាចថា ប្រសិនបើជំទាស់ គេនឹងចាត់ទុកគាត់ថាប្រឆាំងនឹងបដិវត្តន៍ និងត្រូវគេសម្លាប់ដូចឪពុករបស់គាត់
47
។ គ្មាននរណាម្នាក់ជំទាស់នឹងការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ដោយបង្ខំទាំងនោះទេ
48
។ សូម្បីតែឪពុកម្តាយរបស់ពួកគាត់ក៏មិនហ៊ានជំទាស់នឹងការសម្រេចរបស់អង្គការដែរ
49
។
អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ និង ទ្រី ទូច ត្រូវគេហៅទៅចូលរួមប្រជុំ ហើយប្រែជាពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ពួកគាត់ទៅវិញ
50
។ កូនកម្លោះមិនបានដឹងជាមុនថាគាត់ត្រូវរៀបការនោះទេ
51
។ ពិធីនោះមានរយៈពេលពីរម៉ោង
52
។ មានអ្នកចូលរួមដប់នាក់ រួមទាំង បឿន (មេឃុំ) អុល (ប្រធានកងនារី) ម្តាយរបស់អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ជីដូន និងប្រធានកងមួយចំនួនទៀត
53
។ អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ត្រូវឡើងធ្វើការប្តេជ្ញាចិត្តថា គាត់រៀបការដោយស្ម័គ្រចិត្ត និងមិនមាននរណាបង្ខំគាត់ឲ្យរៀបការទេ
54
។
អង្គការបានរៀបចំផ្ទះមួយសម្រាប់មួយអាទិត្យដំបូងនៃអាពាហ៍ពិពាហ៍របស់ពួកគាត់ និងបានស្នើឲ្យប្តីប្រពន្ធដែលទើបរៀបការថ្មីៗរស់នៅចុះសម្រុងនឹងគ្នា
55
។ នៅយប់ទីមួយ ឈ្លបនៅខាងក្រៅផ្ទះរបស់ពួកគាត់បានមកតាមដាន ថាតើពួកគាត់បានរួមដំណេកនឹងគ្នាឬទេ
56
។ ដោយសារមានវត្តមានឈ្លប គាត់មានអារម្មណ៍ថាត្រូវបង្ខំឲ្យមានទំនាក់ទំនងផ្លូវភេទជាមួយប្តីថ្មីរបស់គាត់
57
។ មួយសប្តាហ៍ក្រោយមក ប្តីប្រពន្ធត្រូវគេចាត់ឲ្យទៅធ្វើការនៅឃុំផ្សេងគ្នា ហើយអាចជួបគ្នារៀងរាល់ ១០ ថ្ងៃ ម្តងនៅទីតាំងផ្សេងគ្នា
58
។ គាត់បានផ្តល់សក្ខីកម្មថា មិនមានគោលការណ៍ណែនាំពីអង្គការអំពីការកសាងគ្រួសារទេ
59
។
ចំពោះការរៀបការដោយបង្ខំផ្សេងទៀត ប្រសិនបើឈ្លបរាយការណ៍ថា ប្តីប្រពន្ធមិនរួមដំណេកទេ ពួកគេនឹងត្រូវគេរាយការណ៍
60
។ នៅពេលដែលនារីមិនព្រមរួមភេទជាមួយប្តីថ្មីរបស់គាត់ គេនឹងរិះគន់នារីនោះនៅក្នុងពេលប្រជុំ ហើយគេដាក់ទណ្ឌកម្មគាត់ឲ្យធ្វើការជាទម្ងន់
61
។ អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ បានផ្តល់សក្ខីកម្មថា គាត់ខ្លាចគេដាក់ទណ្ឌកម្មដោយសម្លាប់គាត់ ជាជាងការងារធ្ងន់ ប្រសិនបើគាត់មិនរួមដំណេក ដោយសារតែខ្លាចមានជោគវាសនាដូចឪពុកគាត់
62
។
នៅដំណាក់កាលសាទុក្ខ អង្គជំនុំជម្រះតុលាការកំពូល បានតម្កល់ការបកស្រាយរបស់អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងអំពីភ័ស្តុតាងរបស់គាត់ នៅពេលសម្រេចថា “មានហេតុការណ៍យ៉ាងហោចណាស់មួយករណីនៃការរំលោភសេពសន្ថវៈ ក្នុងបរិបទនៃការរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ដោយបង្ខំនៅសហករណ៍ត្រាំកក់”
63
។ អង្គជំនុំជម្រះបានទទួលស្គាល់បន្ថែមទៀតថា បុគ្គលដែលត្រូវបានរៀបចំឲ្យរៀបការ បានបញ្ជាក់នូវបរិបទនៃការបង្ខិតបង្ខំ ហើយមានព្យសនកម្មច្បាស់លាស់
64
។
ការចាប់ខ្លួន
ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៨ គាត់បានឃើញការចាប់ខ្លួនប្រុសៗដែលធ្លាប់ធ្វើការនៅក្នុងរបប លន់ នល់ ជាគ្រូបង្រៀន សាស្ត្រាចារ្យ និស្សិត មន្ត្រីប៉ូលីសជាន់ខ្ពស់ និងទាហាន
65
។ អ្នកណាក៏ដោយ រួមទាំងប្រជាជនមូលដ្ឋាន ដែលមានសាច់ញាតិមានមុខតំណែងខ្ពស់ក្នុងរបបចាស់ ត្រូវចាប់ខ្លួន និងសម្លាប់ចោល
66
។ គេបានប្រមូលប្រជាជនទៅតាមប្រវត្តិរូបដែលពួកគេបានផ្តល់ឲ្យ
67
។
មានករណីមួយ នៅពេលដែលទាហានត្រឡប់មករកជនជាតិវៀតណាម ប្រជាជនថ្មីមួយចំនួនបានកុហកថាជាប់សាច់ឈាមវៀតណាម ដើម្បីងអាចបានភៀសខ្លួនចេញពីរបបនោះ
68
។ ប៉ុន្តែ ផ្ទុយទៅវិញ ប្រជាជនថ្មីទាំងនោះមិនបានបញ្ជូនទៅវៀតណាមទេ បែរជាត្រូវបញ្ជូនទៅមន្ទីរសន្តិសុខក្រាំងតាចាន់ ហើយសម្លាប់នៅទីនោះទៅវិញ
69
។ ជនជាតិវៀតណាមដែលត្រូវគេជម្លៀសលើកទីមួយ ត្រូវគេបញ្ជូនទៅកាន់ទិសដៅខុសៗគ្នា
70
។
ព្រះពុទ្ធសាសនានៅក្នុងស្រុកត្រាំកក់
អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូង បានយោងសក្ខីកម្មរបស់អ្នកស្រី ជាង ស្រីមុំ ដែលថាក្នុងអំឡុងពេលប្រជុំធំមួយនៅវត្តអង្គ រលាយ គេបានណែនាំអ្នកចូលរួមមិនឲ្យជឿលើព្រះពុទ្ធសាសនា ពីព្រោះវាគ្រាន់តែជាអបិយជំនឿ ហើយព្រះពុទ្ធបដិមា“គ្រាន់តែជាស៊ីម៉ង់ត៍ប៉ុណ្ណោះ”
71
។ តាំងពីឆ្នាំ១៩៧០ ព្រះសង្ឃត្រូវបង្ខំឲ្យសឹក និងត្រូវធ្វើការក្នុងកងយុវជន
72
។ ទោះជាយ៉ាងណា ពុទ្ធបដិមាមួយចំនួននៅបន្តមាន
73
។
ទុក្ខលំបាករបស់គាត់
ដោយសារតែត្រូវធ្វើការងារធ្ងន់ក្នុងពេលមានផ្ទៃពោះ និងមិនមានជំនួយពីគ្រួសារ ឬពីប្តីរបស់គាត់នៅពេលនោះ គាត់បានព្យាយាមបំពុលខ្លួនឯង តែមិនស្លាប់
74
។
វីដេអូ









