សាវតារ និង តួនាទី
កាំង ហ្កេកអ៊ាវ ហៅ ឌុច គឺជាប្រធានមន្ទីរ ស-២១ ពីពាក់កណ្តាលខែមីនា ឆ្នាំ១៩៧៦ ដល់ថ្ងៃទី៧ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៧៩
1
ជាកន្លែងដែលគាត់គ្រប់គ្រងការសួរចម្លើយ និង ការសម្លាប់អ្នកទោស
2
។ ពីឆ្នាំ១៩៧១ រហូតដល់ខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៧៥ គាត់ធ្វើការជាប្រធានមន្ទីរសន្តិសុខ ម-១៣
3
។ ឌុច គឺជាសមាជិកយូរមកហើយរបស់បក្សកុម្មុយនីស្តកម្ពុជា (ប.ក.ក) និង ជាលេខាវរសេនាធំ
4
។ នៅថ្ងៃទី២៦ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១០ គាត់ត្រូវបាន ផ្តន្ទាទោសពីបទឧក្រិដ្ឋកម្មប្រឆាំងមនុស្សជាតិ និង ការបំពារបំពានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរលើអនុសញ្ញាទីក្រុងហ្សឺណែវ នៅក្នុងអង្គជំនុំជម្រះវិសាមញ្ញក្នុងតុលាការកម្ពុជា
5
។ ឌុច បានផ្តល់សក្ខីកម្មក្នុងនាមជាសាក្សីក្នុងសំណុំរឿង ០០២/០១ និង សំណុំរឿង ០០២/០២ អំពីគោលនយោបាយ រចនាសម្ព័ន្ធ ការទំនាក់ទំនង និង មន្ទីរសន្តិសុខរបស់ ប.ក.ក
6
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងបានសន្និដ្ឋានថា ជាទូទៅ ឌុច ជាសាក្សីដែលអាចជឿជាក់បាន ដែលភ័ស្តុតាងរបស់គាត់ត្រូវបានបញ្ជាក់គាំទ្រដោយសាក្សីផ្សេងទៀត
7
។
គោលនយោបាយរបស់ ប.ក.ក
គោលនយោបាយ ប.ក.ក ក្នុងការកម្ទេចខ្មាំងនៅឆ្នាំ១៩៧០ រួមមាន គិញ ដូចជា សេ.អ៊ី.អា កា.ហ៊្សេ.បេ និង វៀតណាម
8
។ ចាប់ផ្តើមក្នុងឆ្នាំ១៩៧៥ ពួកទាំងនេះរួមមានអតីតទាហាន និង មន្ត្រីរបប លន់ នល់ ព្រមទាំងមនុស្សនៅក្នុងបក្ស ដែលមកពីភូមិភាគឧត្តរ និង ភូមិភាគពាយ័ព្យ
9
។ នៅ ម-១៣ ឌុច បានទទួលអ្នកដែលចាប់ខ្លួនមកពីសមរភូមិ
10
ជាផ្នែកមួយនៃគោលនយោបាយអប់រំកសាង “សមាសភាពមិនល្អ”
11
។ ដោយផ្អែកលើភ័ស្តុតាងរបស់ ឌុច អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងយល់ឃើញថា ប.ក.ក បានបង្កើតគោលនយោបាយអប់រំកសាង និង “កម្ទេច” ខ្មាំង
12
។
ឌុច បានផ្តល់សក្ខីកម្មថា ប.ក.ក បានព្យាយាម “លុបបំបាត់ព្រះពុទ្ធសាសនា” និង បានធ្វើវាជោគជ័យ ដោយសារខ្មែរក្រហមបង្ខំឲ្យព្រះសង្ឃសាងសង់ទំនប់ និង រស់នៅលាយឡំជាមួយមហាជន
13
ដែលអង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងទទួលយក
14
។
រចនាសម្ព័ន្ធបក្សកុម្មុយនីស្តកម្ពុជា (ប.ក.ក)
ប.ក.ក មានលក្ខន្តិកៈចំនួនបី ដែលចេញក្នុងឆ្នាំ១៩៦០, ១៩៧១ និង ១៩៧៦
15
។ លក្ខន្តិកៈទីមួយ បានចែងថាអតីតភាពគឺជាលក្ខខណ្ឌតម្រូវសម្រាប់សមាជិកភាព ចំណែកឯលក្ខន្តិកៈពីរទៀតមិនមានចែងបែបនេះទេ
16
។ យ៉ាងណាមិញ លក្ខន្តិកៈទាំងបីនេះមានភាពខុសគ្នាតិចតួចណាស់
17
។ លក្ខន្តិកៈរបស់ ប.ក.ក ចែងអំពី ភារកិច្ចរបស់គណៈកម្មាធិការមជ្ឈិម ដែលក្នុងនោះគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍ជាស្ថាប័នដែលមានអំណាចជាងគេ
18
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងបានដកស្រង់សក្ខីកម្មរបស់ ឌុច ក្នុងការសន្និដ្ឋានថា លក្ខន្តិកៈជាច្រើនស្រដៀងគ្នា
19
និង ថាលក្ខន្តិកៈ ប.ក.ក ផ្តល់អំណាចប្រតិបត្តិការខ្ពស់បំផុតទៅឲ្យគណៈកម្មាធិការមជ្ឈិម
20
។
ការទំនាក់ទំនងក្នុង ប.ក.ក
ប.ក.ក ប្រើវិធីសាស្ត្រទំនាក់ទំនងជាច្រើន ដូចជា សំបុត្រ ទូរស័ព្ទ និង ទស្សនាវដ្តី
21
។ ពេលរាយការណ៍ទៅ សុន សេន ឌុច ទាក់ទងគាត់តាមរយៈលិខិត និង តាមទូរស័ព្ទ
22
។ ទស្សនាវដ្តី “ទង់បដិវត្តន៍” គឺជាការបោះពុម្ពផ្សាយរបស់ ប.ក.ក ដែលចែកចាយប្រចាំខែទៅកាន់ភូមិភាគ និង សមាជិកបក្ស
23
។ ពេលនៅ ស-២១ ឌុច បានទទួល និង បានប្រើប្រាស់ទស្សនាវដ្តីនេះសម្រាប់បណ្តុះបណ្តាលបុគ្គលិក
24
។
មន្ទីរសន្តិសុខ ស-២១
ចាប់ផ្តើមក្នុងឆ្នាំ១៩៧១ ឌុច បានធ្វើការជាប្រធានមន្ទីរសន្តិសុខ ម-១៣
25
ដែលចែកជា ម-១៣ ក និង ម-១៣ ខ
26
។ ម-១៣ ក គ្រប់គ្រងដោយ ឌុច ដែលទទួលខុសត្រូវលើការសួរចម្លើយ និង ការសម្លាប់គិញដែលសង្ស័យ
27
។ ប៉ុន្តែ មិនមែនអ្នកទោសគ្រប់រូបដែលបញ្ជូនទៅ ម-១៣ សុទ្ធតែជាគិញនោះទេ ហើយអ្នកទោសមួយចំនួនត្រូវបានដោះលែង
28
។ ម-១៣ ខ មានទីតាំងនៅកន្លែងផ្សេង ស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អ្នកផ្សេង ហើយប្រើសម្រាប់អ្នកប្រព្រឹត្តកំហុសតូចតាច
29
។ ប្រធានរបស់ ឌុច គឺ វន វ៉េត និង សុន សេន
30
ដែលជាអ្នកណែនាំ ឌុច ឲ្យ “ដាក់សម្ពាធ” លើអ្នកជាប់ឃុំជាក់លាក់ ដែលត្រូវធ្វើទារុណកម្ម
31
។ គំរូមន្ទីរសន្តិសុខ ម-១៣ ក្រោយមកត្រូវបានប្រើនៅ ស-២១ ជាកន្លែងដែលអ្នកសួរចម្លើយនៅ ម-១៣ ត្រូវបានផ្ទេរមកជាមួយនឹង ឌុច
32
។
រចនាសម្ព័ន្ធមន្ទីរសន្តិសុខ ស-២១
មន្ទីរសន្តិសុខ ស-២១ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយលក្ខន្តិកៈ ប.ក.ក និង បានចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិការរបស់ខ្លួនយ៉ាងហោចណាស់ត្រឹមខែតុលា ឆ្នាំ១៩៧៥
33
។ ក្នុងខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៦ វាបានប្តូរទីតាំងទៅក្នុងទីក្រុងភ្នំពេញ
34
។ ស-២១ ទទួលបញ្ជា និង ការណែនាំពីមន្ទីរ “៨៧០” ហើយ ឌុច រាយការណ៍ចម្លើយសារភាពទៅកាន់តែថ្នាក់លើផ្ទាល់របស់គាត់ប៉ុណ្ណោះ
35
។ មជ្ឈិមបក្ស និង សេនាធិការធ្វើការសម្រេចលើការចាប់ខ្លួន
36
។ ជាពិសេស គឺ សុន សេន និង ក្រោយមក នួន ជា ដែលមានអំណាចធ្វើការចាប់ខ្លួន
37
ដែលអង្គជំនុំជម្រះទទួលយក
38
។
មុនពេល សុន សេន តែងតាំង ឌុច ជាប្រធានក្នុងឆ្នាំ១៩៧៦
39
ឌុច ជាអនុរបស់ អ៊ិន លន
40
ដែលមានភារកិច្ចប្រមូលឯកសារដើម្បីប្រើជាប្រភពសម្រាប់ការស៊ើបអង្កេតបន្ថែម
41
។ សុន សេន គឺជាថ្នាក់លើផ្ទាល់របស់ ឌុច រហូតដល់ថ្ងៃទី១៥ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៧៧
42
នៅពេលដែល ឌុច ត្រូវបានកោះហៅឲ្យចូលរួមប្រជុំមួយ និងប្រាប់ថា គាត់ត្រូវរាយការណ៍ទៅកាន់ នួន ជា
43
។
ក្នុងនាមជាប្រធាន ឌុច ទទួលខុសត្រូវផ្ទាល់លើអ្នកទោសសំខាន់ៗ សួរចម្លើយអ្នកទោសមួយចំនួនដោយផ្ទាល់ និង ជាអ្នកគ្រប់គ្រងផ្ទាល់លើអនុប្រធានរបស់គាត់ឈ្មោះ ហ៊
44
។ គាត់ផ្តល់ការណែនាំដែលគាត់បានទទួលពី នួន ជា ទៅកាន់បុគ្គលិករបស់គាត់អនុវត្ត
45
។ គាត់ក៏បើកវគ្គរៀនសូត្រនយោបាយឲ្យបុគ្គលិកគាត់ផងដែរ
46
ដើម្បីឱ្យកម្មាភិបាលបានដឹងអំពីស្ថានភាពនៅសមរភូមិ និង វិធីអនុវត្តគោលនយោបាយ ប.ក.ក
47
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងយល់ឃើញថា ឌុច មិនមែន ហ៊ ទេដែលមានអំណាចខ្ពស់បំផុត និង គ្រប់គ្រងលើប្រតិបត្តិការ ស-២១
48
។
ការបញ្ជាក់ភាពត្រឹមត្រូវលើភ័ស្តុតាង ស-២១
ឌុច បានបញ្ជាក់ភាពត្រឹមត្រូវនៃបញ្ជីអ្នកទោស ស-២១ និង ព័ត៌មានលម្អិតដែលមាននៅក្នុងបញ្ជីទាំងនោះ ដែលអង្គជំនុំជម្រះបានពឹងផ្អែក
49
។ គាត់បានផ្តល់ភ័ស្តុតាងអំពីការសរសេរដោយដៃ ទម្រង់ និង ការអនុវត្តរបស់កម្មាភិបាល និង បុគ្គលិក ស-២១ ក្នុងការរក្សាកំណត់ត្រាក្នុងអំឡុងពេលដំណើរការការងារប្រចាំថ្ងៃ
50
។ ក្នុងឧទាហរណ៍មួយ ឌុច បានទទួលស្គាល់អ្នកទោសម្នាក់ក្នុងបញ្ជីដែលបង្ហាញដល់គាត់ គាត់ចាំបានថាម្នាក់នោះជាទាហាន
51
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងបានរកឃើញថា ភ័ស្តុតាងបង្ហាញពីតម្រុយគ្រប់គ្រាន់នៃភាពអាចជឿទុកចិត្តបាន សម្រាប់ធ្វើជាមូលដ្ឋានក្នុងការធ្វើសេចក្តីសន្និដ្ឋានទាក់ទងនឹងអ្នកទោស
52
ជាពិសេសការសន្និដ្ឋានថា បញ្ជីអ្នកទោសចូលប្រចាំខែ បញ្ជីសម្លាប់ និង ព័ត៌មានជីវប្រវត្តិក្នុងបញ្ជីសួរចម្លើយ អាចទុកចិត្តបាន
53
។
ឌុច បានចំណាយពេលភាគច្រើនជាប្រធាន ស-២១ អានចម្លើយសារភាព និង ដាក់ចំណារលើចម្លើយសារភាពទាំងនោះសម្រាប់ថ្នាក់លើរបស់គាត់
54
។ យោងតាមអង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូង “ទោះបីជាចម្លើយសារភាពបានមកដោយការធ្វើទារុណកម្មក៏ដោយ ក៏អង្គជំនុំជម្រះជឿជាក់ថា ខ្លួនអាចពឹងផ្អែកលើចំណារទាំងនេះដោយសុវត្ថិភាព ដើម្បីកំណត់អំពីវិធីទាញយកចម្លើយសារភាព របៀបប្រើប្រាស់ចម្លើយសារភាពទាំងនេះ អ្នកជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងដំណើរការសួរចម្លើយ និង អ្នកទទួលចម្លើយសារភាព”
55
។
ឌុច ក៏បានបញ្ជាក់ភាពត្រឹមត្រូវសៀវភៅកត់ត្រារបស់អតីតបុគ្គលិក ស-២១ ដែលមួយក្បាលនោះជាកម្មសិទ្ធិរបស់ ពូល ផល្លី ហើយបានបញ្ជាក់ថា គាត់បានផ្តល់ការណែនាំស្របនឹងសៀវភៅកត់ត្រាដែលរកឃើញ និងសៀវភៅមួយទៀតជារបស់សមមិត្ត អឿន
56
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងបានផ្អែកលើខ្លឹមសារនៃសៀវភៅកត់ត្រាទាំងនេះ ទាក់ទងនឹងខ្លឹមសារនៃវគ្គបណ្តុះបណ្តាល និង វិធីសាស្រ្តដែលត្រូវបានយកទៅសួរចម្លើយ និង ការទទួលបានចម្លើយសារភាព
57
។
អ្នកសួរចម្លើយ ស-២១
អាណត្តិស្នូលរបស់ ស-២១ គឺដើម្បីទាញយកចម្លើយសារភាពរបស់អ្នកទោស សម្រាប់បញ្ជូនទៅថ្នាក់លើ
58
។ អ្នកដែលត្រូវបានគេចាប់ខ្លួននាំទៅមន្ទីរ ស-២១ ត្រូវបានគេកំណត់ឈ្មោះថាជា “ខ្មាំង” ហើយចាំបាច់ត្រូវសួរចម្លើយ និង “កម្ទេច”
59
។ ដំបូងឡើយ អង្គភាពសួរចម្លើយមានអ្នកសួរចម្លើយចំនួន ៣៣ នាក់
60
។ ក្រុមអ្នកសួរចម្លើយផ្សេងៗគ្នារួមមាន កង “ត្រជាក់” “ក្តៅ” និង “អង្គាម” ដែលកងនីមួយៗមានវិធីសាស្រ្តសួរចម្លើយខុសៗគ្នា
61
។ ឌុច បានប្រើវិធី “ត្រជាក់” ជាមុនសិន ដើម្បីទាញយកព័ត៌មានអំពីប្រវត្តិអ្នកទោស ដោយប្រើសម្ពាធផ្លូវចិត្ត ដោយធ្វើឱ្យអ្នកទោសគិតអំពីសុខុមាលភាពគ្រួសាររបស់ខ្លួន
62
។ វិធី “ក្តៅ” ពាក់ព័ន្ធនឹងការធ្វើទារុណកម្ម ហើយត្រូវបានគេប្រើដើម្បីឈ្លេចសួរចម្លើយបន្ថែមទៀត
63
ហើយវិធី “អង្គាម” ត្រូវបានប្រើដើម្បី “អង្គាម” អ្នកទោសយកព័ត៌មានបន្ថែម បន្ទាប់ពីអ្នកទោសត្រូវបានគេធ្វើទារុណកម្មយ៉ាងពេញលេញ
64
។
ពេលខ្លះ ឌុច បានណែនាំអ្នកសួរចម្លើយឱ្យប្រើការធ្វើទារុណកម្មនៅពេលដែលអ្នកទោសមិនសារភាព
65
។ វិធីសាស្រ្តធ្វើទារុណកម្មដែលប្រើប្រាស់រួមមាន ការវាយដំ ការឆក់ខ្សែភ្លើង ការថប់ដង្ហើមដោយប្រើថង់ ផ្លាស្ទិក និង ខ្ទប់មាត់ និង ច្រមុះដោយកន្សែង ហើយចាក់ទឹកត្រជាក់ពីកំសៀវ
66
។ ពេលទទួលបានចម្លើយសារភាព តាមបញ្ជាពី សុន សេន ឬ នួន ជា ហើយនោះ ឌុច ត្រូវឲ្យគេយកអ្នកទោសចេញទៅសម្លាប់
67
។ អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងបានរកឃើញថា ពាក់ព័ន្ធនឹងការធ្វើទារុណកម្ម ចម្លើយរបស់ ឌុច មានភាពជឿទុកចិត្តបាន ដោយសារគាត់បានចូលរួមយ៉ាងជិតស្និទ្ធក្នុងការតាមដានការសួរចម្លើយ
68
។
អ្នកទោស ស-២១
ឌុច បានប៉ាន់ស្មានថា ចំនួនអ្នកទោសអាចលើសពី ១០០០ នាក់ ក្នុងមួយថ្ងៃ
69
។ ឌុច ត្រូវបានណែនាំឲ្យដកអ្នកទោសជាក្រុមធំចេញ ដើម្បីទុកកន្លែងសម្រាប់អ្នកទោសដែលចូលមកក្នុងចំនួនដ៏ច្រើន
70
។ ពេលខ្លះគាត់ត្រួតពិនិត្យអ្នកទោសដែលចូលមក ដោយរក្សាបញ្ជីឈ្មោះ និង ពិនិត្យមើលកំណត់ហេតុប្រចាំថ្ងៃ
71
។ មានពេលមួយ អ្នកទោសប្រហែល ២០០-៣០០ នាក់ត្រូវបាននាំមកពីភូមិភាគបូព៌ា ហើយ ឌុច ត្រូវបានថ្នាក់លើបញ្ជាឱ្យបញ្ជូនពួកគេទៅប្រហារជីវិតដោយគ្មានការសួរចម្លើយ
72
។ ឌុច ក៏នឹងត្រូវបានថ្នាក់លើជូនដំណឹងអំពីការមកដល់នៃអ្នកទោសសំខាន់ៗ
73
ដែលមានខ្លះត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅផ្ទះរបស់គាត់
74
។ អ្នកទោសវៀតណាមទាំងអស់ត្រូវបានកំណត់ថាជាភ្នាក់ងារ ឬជាគិញ
75
។ ជនស៊ីវិលវៀតណាមត្រូវបានបង្ខំឱ្យសារភាពថាជា គិញ
76
ហើយ ឌុច ត្រូវបានបញ្ជាឱ្យធ្វើអ្វីដែលចាំបាច់ដើម្បីឲ្យទាហាន “យួន” សារភាពថាពួកគេបានឈ្លានពានកម្ពុជា
77
។ អ្នកទោសបស្ចិមប្រទេសចំនួនបួននាក់ត្រូវបានចាត់ទុកជាចារកម្ម ដោយសារការចូលមកកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់ បន្ទាប់មកត្រូវបានសួរចម្លើយ និង “កម្ទេច” នៅមន្ទីរស-២១
78
។
អ្នកទោសត្រូវបានចាប់ខ្លួនរួមជាមួយនឹងក្រុមគ្រួសាររបស់ពួកគេ និង សួរចម្លើយ ប៉ុន្តែប្តីឬប្រពន្ធភាគច្រើន ត្រូវបានសម្លាប់ដោយគ្មានការសួរចម្លើយទេ
79
។ កុមារត្រូវបាន “កម្ទេច” ដោយសារតែការភ័យខ្លាចរបស់បក្សថាពួកគេនឹងសងសឹក
80
។ អង្គជំនុំជម្រះតុលាការកំពូលបានផ្អែកលើសក្ខីកម្មរបស់ ឌុច ទាក់ទងនឹងគោលនយោបាយនេះ ក្នុងចំណោមភ័ស្តុតាងផ្សេងទៀត ក្នុងការសន្និដ្ឋានថា ខៀវ សំផន បានដឹងយ៉ាងច្បាស់អំពីឧក្រិដ្ឋកម្មនៅ ស-២១ និង មានបំណងឲ្យឧក្រិដ្ឋកម្មទាំងនោះប្រព្រឹត្តឡើងនៅ ស-២១
81
។
តួនាទីរបស់ នួន ជា នៅ ស-២១
ឌុច បានផ្តល់សក្ខីកម្មថា ការចូលរួមរបស់ នួន ជា នៅ ស-២១ បានកើនឡើងបន្ទាប់ពី សុន សេន ត្រូវបានផ្លាស់ទៅព្រំដែនវៀតណាម ក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ១៩៧៧
82
។ គាត់រាយការណ៍ទៅកាន់ នួន ជា រៀងរាល់ បី ឬប្រាំថ្ងៃម្តង អំពីចម្លើយសារភាព និង ស្ថានភាពទូទៅនៅ ស-២១
83
។ នួន ជា បានបញ្ជា ឌុច ទាក់ទងនឹងការថតរូបអ្នកទោស និង ការឈប់ប្រើការថតសំឡេង
84
និង បានណែនាំគាត់ឲ្យដកឈ្មោះបុគ្គលជាក់លាក់ចេញពីចម្លើយសារភាពជាបណ្តោះអាសន្ន
85
។ មុនពេលការមកដល់នៃកងកម្លាំងវៀតណាមនៅដើមខែមករា ឆ្នាំ ១៩៧៩ នួន ជា បានណែនាំ ឌុច ឱ្យ “កម្ទេច” អ្នកទោសដែលនៅសេសសល់ទាំងអស់
86
។ ទោះបីជា នួន ជា បដិសេធការជាប់ពាក់ព័ន្ធក្នុងប្រតិបត្តិការនៅ ស-២១ អង្គជំនុំជម្រះបានសំអាងលើភ័ស្តុតាងរបស់ ឌុច ក្នុងការសន្និដ្ឋានផ្ទុយពីនេះ
87
។
វីដេអូ




































































































