សាវតារ និងតួនាទី
លោក ភោគ ខន គឺជាអ្នកដាក់ពាក្យសុំតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណី។ ពាក្យសុំរបស់គាត់ផ្អែកលើការបាត់ខ្លួន និងការស្លាប់ប្រពន្ធ និងបងជីដូនមួយគាត់ និងការចាប់ខ្លួន និងឃុំខ្លួនគាត់ផ្ទាល់នៅ ស-២១
1
។
លោក ភោគ ខន ចូលធ្វើទាហានខ្មែរក្រហមក្នុងវរៈសេនាតូច ៣០៨ មុនឆ្នាំ១៩៧៥
2
។ គាត់បានចូលរួមក្នុងការរំដោះក្រុងភ្នំពេញនៅថ្ងៃទី១៧ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៥ និងបានចូលរួម “បោសសម្អាតនិងរៀបចំទីក្រុង និងជម្លៀសបងប្អូនចេញពីទីក្រុងភ្នំពេញ”
3
។
ការចាប់ខ្លួន និងការសង្គ្រោះ
លោក ភោគ ខន ត្រូវបានចាប់ខ្លួននៅទួលគោ ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៨ ត្រូវគេចងបិទភ្នែក និងបញ្ជូនទៅមន្ទីរឃុំឃាំងមួយ ដែលគាត់ជឿថាជា ស-២១
4
។ នៅទីនោះគេសួរចម្លើយ និងធ្វើទារុណកម្មគាត់ពីរដង
5
។ ក្នុងពេលឃុំខ្លួន គេដាក់គាត់ក្នុងបន្ទប់ឃុំជាមួយអ្នកជាប់ឃុំម្នាក់ទៀត ឈ្មោះ យឹម យ៉ាវ ចំនួនបីថ្ងៃ ប៉ុន្តែពួកគេមិនអាចនិយាយរកគ្នាបានទេ
6
។ ក្រោយមកគេដាក់គាត់ក្នុងបន្ទប់ឃុំដាច់ដោយឡែកចំនួនមួយសប្តាហ៍
7
។
បន្ទាប់ពីជាប់ឃុំបានបីទៅបួនខែ នៅថ្ងៃទី៦ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៧៩ គេយកគាត់ចេញទៅកាន់វាលពិឃាត ដែលគាត់ជឿថាជាជើងឯក
8
។ នៅពេលយកទៅជិតដល់រណ្តៅសម្លាប់ គាត់គេចផុតពីដំបងវាយត្រង់កញ្ចឹងកគាត់ តែត្រូវចំឆ្អឹងជំនីរវិញ នៅពេលនោះគាត់សន្លប់ធ្លាក់ចូលក្នុងរណ្តៅ
9
។ បន្ទាប់ពីដឹងខ្លួនវិញ គាត់វារឡើងលើសាកសព ហើយសន្លប់ម្តងទៀត ដោយសារធំក្លិនស្អុយពេក
10
។ ក្រោយមកគាត់បានចេញរួចពីរណ្តៅនោះ បានទៅដល់ចម្ការចេក ហើយគាត់ព្យាយាមជញ្ជក់គល់ចេកយកម្លាំង គាត់បានទៅដល់ទន្លេមួយ រួចបណ្តែតខ្លួនលើបន្ទះក្តាតាមទឹករហូតដល់ស្ពានជ្រោយចង្វា ជាកន្លែងដែលទាហានបានជួយសង្គ្រោះគាត់
11
។
ពាក្យសុំតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណី
នៅក្នុងបណ្ណសារទួលស្លែង លោក ភោគ ខន បានរកឃើញឯកសាររបស់ ឈឿង ភាំ នៅ ទិន ណេត ដែលគាត់អះអាងថាជាបងជីដូនមួយគាត់
12
។ ប៉ុន្តែគាត់រកមិនឃើញឯកសារគាំទ្រ ដែលបង្ហាញថាបងជីដូនមួយគាត់ត្រូវបានឃុំខ្លួន ធ្វើទារុណកម្ម និងសួរចម្លើយនៅ ស-២១ ទេ
13
។ គាត់ក៏បានទទួលស្គាល់ថា ក្នុងពេលទស្សនកិច្ចជាក្រុមមកកាន់សារមន្ទីរប្រល័យពូជសាសន៍ក្នុងឆ្នាំ២០០៨ គាត់មិនចំណាំថាកន្លែងនោះគឺជាកន្លែងដែលគេឃុំគាត់នោះទេ
14
។
អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូងបានបដិសេធពាក្យសុំតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីរបស់លោក ភោគ ខន
15
ផ្អែកលើសំអាងហេតុថា មិនមានការថតរូបគាត់ ឬតម្រូវឲ្យគាត់ផ្តល់ប្រវត្តិរូប ដែលជាបទដ្ឋាននីតិវិធីនៅ ស-២១ និងថា រឿងរ៉ាវរបស់គាត់អំពីការរត់ចេញពីទីកន្លែងសម្លាប់ និងតម្រុយភូមិសាស្ត្រដែលគាត់ផ្តល់ មិនស៊ីចង្វាក់គ្នាទៅនឹងជើងឯក
16
។ អង្គជំនុំជម្រះក៏ពិចារណាផងដែរថា លោក ភោគ ខន ក៏មិនបានស្វែងរកឯកសារពាក់ព័ន្ធទៅនឹងប្រពន្ធរបស់គាត់ឈ្មោះ ពិន លីន ហៅ ពិន លាប ដែលគាត់ជឿថាត្រូវបានបញ្ជូនទៅ ស-២១ ឬ ស-២៤ ក្រោយពីប្រពន្ធគាត់ត្រូវចាប់ខ្លួននៅដើមឆ្នាំ១៩៧៨ ពេលមានផ្ទៃពោះមួយខែ
17
។
សហមេធាវីរបស់លោក ភោគ ខន បានប្តឹងសាទុក្ខសេចក្តីសម្រេចរបស់អង្គជំនុំជម្រះសាលាដំបូង ផ្អែកលើមូលដ្ឋានចំនួនបី
18
។ ទីមួយ សហមេធាវីអះអាងថា ឌុច មិនបានជំទាស់ទៅនឹងពាក្យសុំនេះទេ
19
។ ទីពីរ សហមេធាវីអះអាងថា លោក ភោគ ខន ត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយសហចៅក្រមស៊ើបអង្កេតក្នុងសំណុំរឿង ០០២
20
។ ទីបី ពួកគេដាក់រូបថតដែលលោក ភោគ ខន អះអាងថាជារូបថតរបស់ប្រពន្ធគាត់ ឪពុកមារបស់គាត់ និងប្រពន្ធរបស់ឪពុកមាគាត់ ធ្វើជាភ័ស្តុតាង ដែលគាត់បានកំណត់អត្តសញ្ញាណក្រោយពេលគាត់ទៅទស្សនកិច្ចនៅ ស-២១
21
។
អង្គជំនុំជម្រះតុលាការកំពូល បដិសេធមូលដ្ឋានទីមួយរបស់សហមេធាវី ដោយសន្និដ្ឋានថាវាមិនយុត្តិធម៌ចំពោះ ឌុច ដោយមិនបានជំទាស់ទៅនឹងសំអាងហេតុប្រឆាំងនឹងខ្លួន
22
។ ទាក់ទងនឹងមូលដ្ឋានទីពីរ អង្គជំនុំជម្រះតុលាការកំពូល ពិចារណាថា អង្គហេតុដែលថាម្ចាស់បណ្តឹងសាទុក្ខត្រូវបានទទួលយកនៅក្នុងសំណុំរឿង ០០២ ដោយសហចៅក្រមស៊ើបអង្កេត (ដោយមានបទដ្ឋានបញ្ជាក់ភ័ស្តុតាងទាប) មិនមែនជាការសន្និដ្ឋានថា ជាការទទួលយកពាក្យសុំតាំងខ្លួនជាដើមបណ្តឹងរដ្ឋប្បវេណីនៅក្នុងដំណាក់កាលបញ្ចប់នៃសំណុំរឿង ០០១ នោះទេ
23
។ ទោះជាយ៉ាងណា អង្គជំនុំជម្រះតុលាការកំពូលអនុញ្ញាតទទួលយកបណ្តឹងសាទុក្ខផ្អែកលើមូលដ្ឋានទីបី ដោយផ្តល់សំអាងហេតុថា ទោះបីជារូបថតទាំងនេះមិនមានឈ្មោះភ្ជាប់ជាមួយក្តី អង្គជំនុំជម្រះតុលាការកំពូលមិនមានហេតុផលណាជំទាស់ទៅនឹងការបង្ហាញអត្តសញ្ញាណនេះទេ
24
។
វីដេអូ






